0 سخن سردبیر: زنگ کتاب Editorial https://jlib.ut.ac.ir/article_36208.html 10.22059/jlib.2013.36208 0 1 - 1 3

0 تحلیل گفتمان انتقادی و کاربرد آن در پژوهش⁮های علم اطلاع⁮رسانی Application of Critical Discourse Analysis in LIS Researches: A Conceptual Analysis https://jlib.ut.ac.ir/article_36209.html 10.22059/jlib.2013.36209 0 هدف: این مقاله روش تحلیل گفتمان انتقادی (که یکی از روش⁮های کیفی و تفسیری است) و کاربردهای محتمل آن در پژوهش⁮های علوم کتابداری و اطلاع⁮رسانی و نیز، زمینه⁮های استفاده و نقدهای مرتبط با این روش را بیان می‌کند. روش: مقالۀ حاضر از نوع تحلیلی است. در این نوع مقالات، نظریه یا روش خاصی گسترش می⁮یابد، با شواهد نوینی استحکام بخشیده می⁮شود، تبیینات دیگری می⁮یابد، یا با تأمل و تردید یا انتقاد به آن توجه می‌شود. به همین دلیل، مقالۀ حاضر نیز رویکرد تحلیل گفتمان انتقادی را در مطالعات حوزۀ علم اطلاع⁮رسانی گسترش می‌دهد و زمینه⁮های تحقیقی جدیدی عرضه می‌کند و در این زمینه، تبیینات جدیدی برای این رویکرد نیز ارائه خواهد کرد. یافته⁮ها: تحلیل گفتمان انتقادی، رویکردی در تحلیل گفتمان است که پرکتیس⁮های گفتمانی و غیرگفتمانی، هر دو، را به رسمیت می⁮شناسد. هدف آن تحلیل ایستا از متونی چون آگهی⁮ها، پوسترها، تراکت⁮ها و مواردی از این قبیل، از طریق گرامر کارکردی هالیدی است تا ایدئولوی⁮های طبیعی⁮شده و پنهان متون را کشف کند و تبیینات اجتماعی از آن ارائه دهد. از آنجا که کتابداری و اطلاع⁮رسانی در گذرگاه تولید و مصرف متن است و تحلیل گفتمان انتقادی نیز در هنگام تحلیل، به تولید و مصرف متن توجه دارد، متون وارد یا تولیدشده در این حوزه، شاید محمل خوبی برای کشف نظم⁮های گفتمانی خاص و تبیین ایدئولوژی⁮های بهنجارشده باشد. 1 Objective: This article aims to introduce critical discourse analysis in LIS research and to determine its place among other approaches of discourse analysis. It also aims to analyze the applications of this method in LIS research problems. Critiques to these methods are equally mentioned and analyzed. Methodology: The paper is analytical. In analytical articles, a theory or a method is developed, strengthened by new evidence, explained in other ways, or is reflected on or criticized. As such, the present article intends to develop critical discourse analysis approach in the field of Information Science and provide new research areas and in the meantime, provide new explanations for this approach. Findings: Critical discourse analysis is an approach that recognizes all discursive and non-discursive practices. Its goal is a static analysis of texts such as posters, news, ads, etc. by means of Halliday's functional grammar to discover naturalized ideologies of texts and to provide their social explanation. Whereas LIS is a field that is placed in the gangway of text production and consumption, so it is posed with several discursive orders. Then, it can be a suitable field to discover specific discourse systems and to explain normalized ideologies. 5 26 مهدی شقاقی Mahdi Shaghaghi دانشجوی دکتری علم اطلاعات و دانش شناسی دانشگاه تهران Iran m.shaghaghi@ut.ac.ir غلامرضا فدائی Golamreza Fadaie استاد علم اطلاعات و دانش شناسی دانشگاه تهران Iran ghfadaie@ut.ac.ir critical discourse analysis discourse Hegemony Ideology information science

0 گسست دانشی‌ در پژوهش‌های مولد چگونه رصد می‌شود؟ پیشنهادِ ترسیمِ دو نقشه: نقشۀ دانش و نقشۀ پژوهش How Knowledge Gap Is Captured in Generative Research? A Proposal for Developing Two Maps: Knowledge Map and Research Map https://jlib.ut.ac.ir/article_36210.html 10.22059/jlib.2013.36210 0 هدف: این مقاله آموزه‌هایی برای مطالعۀ تحلیلی و منتقدانۀ مبانی نظری و پیشینۀ پژوهش ارائه می‌دهد. هدف آن ایجاد یا تقویت توانایی «خوب پرسیدن» و «خلاقانه اندیشیدن» در مرحلۀ طراحی پژوهش و ایجاد حسِ «تعالی» و «خلاقیت» از طریق پژوهش در پژوهشگران است. روش: این مقاله با چشم اندازی ترویجی نگاشته شده و برای ارائۀ آموزه‌های مندرج در آن، از مثال‌هایی در حوزۀ پژوهش سواد اطلاعاتی استفاده شده است. این آموزه‌ها برگرفته از یافته‌های به‌دست آمده از یک مطالعۀ اکتشافی طولی هستند که نگارنده از بهار 1384 آغاز کرده است. یافته‌ها: برای رصد گسست دانشی، ترسیم دو نقشه (دانش و پژوهش) پیشنهاد می‌شود. «نقشۀ دانش» شمایی تحلیلی از ابعاد مختلف موضوع پژوهش ارائه می‌دهد و امکان تحلیل موضوعی و روش شناختی پژوهش‌های پیشین و ساخت «نقشۀ پژوهش» را فراهم می‌آورد. از طریق نگاشت یا اورلی کردن (overlay) این دو نقشه، گسست دانشی رصد و تبیین می‌شود. کاربردها: این آموزه‌ها برای طراحی و آموزشِ طراحی پژوهش‌های مولد و تأثیرگذار در بافت پژوهش کشور استفاده می‌شوند. 1 Objective: The article presents practical hints for critical and analytical study of the theoretical and research background in the design phase of research. Methodology: Elaborating on the findings of a longitude exploratory research, started in October 2004, this study presents some practical hints to enable researchers to spot the “knowledge gap” in their research projects. Information literacy research is used as an example to explain the hints. Findings: To spot and define knowledge gap in this research, developing two maps are proposed: knowledge map and research map. Knowledge map is developed based on the analytical studies of the underpinning subject (concepts, theories, models). It provides the researcher with subject and methodological aspects of the topic under study. This is then used to analytically review the literature from subject and methodological viewpoints. By overlaying these two maps the “knowledge gap” in the study can be captured. Implications: The study offers an alternative approach for analytical studies and developing the literature in research projects. It can be of value to all researchers, research managers and journal editors, who are keen to design, produce or publish generative research. 27 48 مریم نظری Maryam Nazari استادیار دانشکده علوم اطلاعات و دانش شناسی و عضو هیئت مدیره انجمن علمی مدیریت اطلاعات ایران Iran maryamnazari76@gmail.com generative research high impact research knowledge gap Knowledge Map problem statement research map

0 تدوین ابزار خودارزیابی ترجمان دانش مربوط به پژوهشگران علوم‌ انسانی Composing Self-evaluation Tools for Knowledge Translation Related to Social Science Researchers https://jlib.ut.ac.ir/article_36211.html 10.22059/jlib.2013.36211 0 هدف: یکی از عوامل تسریع‌‌کنندة چرخة دانش، ترجمان دانش نام دارد که به معنای تبادل، سنتز و کاربرد یافته‌های پژوهش به واسطة سیستم پیچیده‌ای از ارتباطات بین پژوهشگران و استفاده‌کنندگان از دانش است. این پژوهش با هدف تدوین ابزار خودارزیابی ترجمان دانش برای پژوهشگران علوم‌ انسانی صورت گرفته و طی آن تلاش شده است تا ابزاری برای ارزیابی فعالیت‌های ترجمان دانش حاصل از پژوهش این دسته از پژوهشگران، شناسایی و استخراج شود. روش‌شناسی: این پژوهش از نوع پژوهش‏های کیفی پدیدار‌شناسی[1] و ابزار مورد استفاده در آن، مصاحبة نیمه‌طراحی‌شده است. مصاحبه‌‌شوندگان در پژوهش حاضر، 21 عضو هیئت‌علمی گروه‌های علوم‌ انسانی دانشگاه‌های تحت ‌نظارت وزارت علوم، تحقیقات و فناوری از رشته‌های مختلف علوم ‌انسانی بودند که بیشترین تعداد پژوهش را در حیطة علمی خود داشتند. روایی یافته‌ها با روش‌های تطبیق، توسط اعضا و بررسی همکار تضمین شده‌است. یافته‌ها: پس از کد‌‌بندی، طبقه‌بندی، تجزیه و تحلیل اطلاعات، ابزاری با توجه به پنج بخش اصلی مسئلة پژوهش، نتایج پژوهش، انتقال دانش، اشتراک دانش و کاربرد دانش طراحی شد. در تدوین گزینه‌های این ابزار برای نشان دادن میزان تناسب هر گزینه با وضعیت مناسب در ارزیابی ترجمان دانش، از طیف پنج‌تایی استفاده شده است. این تحقیق اصول مورد ‌نیاز و همچنین حلقه‌های واسط از «تولید دانش» تا «استفاده از دانش» را تبیین می‌کند که از طریق آنها می‌توان با فواصل موجود بین «استفاده از دانش منتج از پژوهش» و «تولید دانش» آشنا شد. [1] Phenomenology 1 Objective: One of the accelerating factors in science cycle is knowledge translation which refers to exchange, synthesis and application of research results due to complex interrelationships between researchers and knowledge users. The current research was conducted to compose self-evaluation tools to assess knowledge translation activities of these researchers. Methodology: This research is of qualitative phenomenological nature, using semi-designed interview. In this research 21 faculty members of different branches of social sciences in universities administrated by the "Ministry of Science, Research and Technology" were interviewed. These researchers have conducted the majority of researches in their respective fields. Validity of the results was confirmed via validation techniques by members and colleague investigation. Findings: After encoding, classification and data analysis, an instrument was designed according to five main points, namely research problem, research results, knowledge transfer, knowledge sharing and knowledge application. In composing the tools options, in order to show the concordance of each option to the appropriate situation in knowledge translation; a five-point scale was used. This research outlines the requisite principles and intermediate links between "knowledge production" and "knowledge utilization" with which one can identify the gaps between "applications of knowledge-derived research" and "knowledge production". 49 64 فهیمه باب‌الحوائجی Fahimeh Babalhavaeji دانشیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، تهران، ایران. Iran اورانوس تاج الدینی Oranus Tajedini دانشجوی دکتری دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، تهران، ایران Iran tajedini.o@gmail.com فاطمه نوشین‌فرد Fatemeh Nooshinfard استادیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، تهران، ایران. Iran نجلا حریری Nadjla Hariri دانشیار دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات، گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی، تهران، ایران. Iran nadjlahariri@hotmai.com knowledge translation self-evaluation tools social science researchers

0 بررسی مقایسه‏ای وضعیت توسعۀ حرفه‏ای دانشجویان دکتری رشته‏های علم اطلاعات و دانش‏شناسی و مدیریت آموزشی A Comparative Study of Professional Development of PhD Students of ‘Information and Knowledge Studies’ and ‘Educational Administration’ https://jlib.ut.ac.ir/article_36212.html 10.22059/jlib.2013.36212 0 هدف: تحقیق حاضر با هدف مشخص کردن وضعیت توسعۀ حرفه‏ای دانشجویان دکتری رشته‏های اطلاعات و دانش‏شناسی و مدیریت آموزشی و مقایسۀ وضعیت توسعۀ حرفه‏ای دانشجویان این دو رشته انجام شده است. روش: این تحقیق از حیث هدف تحقیقی، کاربردی و از نظر نحوۀ گردآوری داده‌ها از نوع تحقیقات توصیفی- پیمایشی به‌شمار می‌آید. جامعۀ آماری شامل دانشجویان دکتری رشته‏های اطلاعات و دانش‏شناسی و مدیریت آموزشی است که از بین آنها 117 نفر با استفاده از روش تصادفی نسبی، به‏عنوان نمونه انتخاب و بررسی شدند. یافته‌ها: نتایج تحقیق نشان می‏دهد که میانگین نمرات دانشجویان دکتری رشتۀ اطلاعات و دانش‏شناسی در مؤلفه‏های برقراری ارتباطات، رفتار اخلاقی، کار گروهی و رهبری گروه و مدیریت مسیر حرفه‎ای به طور معناداری بالاتر از میانگین به‌دست آمده از دانشجویان دکتری رشتۀ مدیریت آموزشی است. در مؤلفه‏های انجام دادن و مدیریت تحقیق و پاسخگویی مدنی، از ابعاد دیگر توسعۀ حرفه‏ای، میانگین نمرات این دو گروه تفاوت معناداری با هم دارند و میانگین به‌دست آمده برای دانشجویان دکتری رشتۀ اطلاعات و دانش‏شناسی در این دو مؤلفه، به میزان شایان ملاحظه‌ای پایین‏تر از میانگین به دست آمده از دانشجویان دکتری رشتۀ مدیریت آموزشی است. میانگین به دست آمده از دو گروه، در مؤلفه‏های کارآفرینی و خلاقیت، کارآمدی فردی، تدریس و آموزش و تفسیر و انتقال دانش، تفاوت معناداری ندارد و دو گروه دارای وضعیت به تقریب مشابهی هستند. 1 Objective: the present study aims to determine and compare the professional development status of PhD students of ‘Information and Knowledge Studies’ and ‘Educational Administration’ courses Methodology: The present study is an applied research in terms of aim, and is a descriptive-survey research in terms of data collection. The population of this study consists of PhD students of ‘Information and Knowledge Studies’ and ‘Educational Administration’ courses, among which 117 students were selected using relational random sampling. Findings: The results of this research and comparing the mean score of students of both courses revealed that students of ‘Information and Knowledge Studies’ in contrast with students of ‘educational administrations’ was significantly greater in communication, ethical behavior, team-working and career management. The mean score of the two groups was significantly different in two other components of professional development, i.e. research management and civic accountability, and the mean obtained for students of ‘Information and Knowledge Studies’ in these two components is significantly lower than that of ‘educational administrations’ students. The mean scores for two groups in entrepreneurship & creativity, self-efficiency, teaching, interpreting and transferring knowledge were not significantly different. 65 84 عباس عباس پور Abbas Abbas Pour دانشیار دانشگاه علامه طباطبائی Iran abbaspour1386@gmail.com حمید رحیمیان Hamid Rahimian استادیار دانشگاه علامه طباطبائی Iran hamrahimian@yahoo.com جواد پورکریمی Javad PourKarimi استادیار دانشگاه تهران Iran jpkarimi@ut.ac.ir حسین تقوی قره بلاغ Hossein Taghavi دانشجوی دکتری دانشگاه علامه طباطبائی Iran husen324@gmail.com educational administrations Information Science and Knowledge Studies PhD students professional development

0 موانع زبان‌شناختی پدیدۀ دو زبانگی در رفتار اطلاعاتی دانشجویان دو زبانة ترکمن - فارس The Linguistic Obstacles of Bilingualism Phenomenon to Turkmen-Persian Bilingual Students’ Information Behavior https://jlib.ut.ac.ir/article_36213.html 10.22059/jlib.2013.36213 0 مقدمه: به نظر می‌رسد دو زبانگی رفتار استفاده‌ کنندگان دو زبانه را از محیط‌های اطلاعاتی تحت تأثیر قرار دهد. هدف این پژوهش ‌بررسی نقش موانع زبان‌شناختی در رفتار اطلاعاتی دانشجویان دو زبانۀ ترکمن - فارس است. روش: در این تحقیق کیفی، داده‌ها با استفاده از مشاهده و مصاحبه با حدود 50 نفر از دانشجویان ترکمن گردآوری شد. داده‌ها کدگذاری و موضوع‌های اصلی حاصل از ثبت مصاحبه‌ها و مشاهده‌ها استخراج شد. یافته‌ها: بیشتر مشارکت‌کنندگان نوشتن و خواندن به زبان فارسی را بهتر انجام می‌دادند تا صحبت کردن به این زبان را. علت آن است که زبان‌آموزی این افراد رسمی بوده و در این شیوه، رسانۀ غالب، رسانۀ مکتوب است نه شفاهی. این ضعف سبب می‌شود که آنان در بیان شفاهی نیاز اطلاعاتی خود و مراحل اولیة جست‌وجوی اطلاعات، با مشکل مواجه شوند و نتوانند با کمک متخصصان و افراد مطلع تک‌زبانه راهبردهای درست جست‌وجوی اطلاعات مورد نیازشان را تعیین کند. 1 Objective: It appears that bilingualism affects bilingual users’ information behavior in information environments. The study aims to investigate the role of linguistic obstacles to Turkmen-Persian bilinguals’ information behavior. Method: In this qualitative research, data was gathered by observing and interviewing about 50 Turkmen students. Data was codified and the main themes of extracted data were recorded. Findings: The majority of participants were better at writing and reading than speaking in Persian. The reason is that their language learning had been formal in which the dominant medium is written one, not oral one. This obstacle cause them to have problems in stating their information needs and searching for information at initial phases and not to be able to determine the proper information search strategies with the help of monolingual informed people and specialists. Originality/value: In addition to explaining lingual obstacles to information behavior, this exploratory study set forth conducting similar studies in other bilingual and multilingual speakers. 85 96 حیدر مختاری Heidar Mokhtari استادیار گروه علم اطلاعات و دانش‌شناسی دانشگاه پیام نور Iran mokhalzar@yahoo.com سیف الله ملای Seif Allah Molayee مربی گروه زبان‌شناسی و زبان‌های خارجی دانشگاه پیام نور Iran s.mollaye@gmail.com information behavior linguistic obstacles Turkmen- Persian language

0 بررسی رابطۀ بین مدیریت تأثیر با پیامدهای رفتاری آن در بین مدیران و کارکنان کتابخانه‌های دانشگاه تهران Investigating the Relationship between Impression Management and Its Behavioral Consequences among Managers and Staff of Libraries of University of Tehran https://jlib.ut.ac.ir/article_36214.html 10.22059/jlib.2013.36214 0 هدف: مدیریت تأثیر در میان متخصصان علوم رفتاری توجه زیادی را به خود جلب کرده است. در واقع، افراد زیادی در سازمان‌ها می‌کوشند تا تصویر‌شان در ذهنیت دیگران را تحت‌تأثیر قرار دهند. در این مقاله تلاش می‌شود بروز رفتارهای داوطلبانه و نوع دوستانه و همچنین عدم بروز رفتارهای ضد شهروندی در قالب پیامدهای به‌کارگیری تاکتیک‌های مدیریت تأثیر تبیین شود. روش: پژوهش حاضر از حیث هدف، تحقیقی کاربردی و از حیث نحوۀ گردآوری داده‌ها از نوع تحقیقات توصیفی - پیمایشی به شمار می‌آید و از حیث ارتباط بین متغیرهای تحقیق، از نوع همبستگی و به طور مشخص مبتنی بر مدل سازی معادلات ساختاری است. جامعۀ آماری شامل مدیران و کارکنان کتابخانه‌های دانشگاه تهران است. یافته‌ها: تجزیه و تحلیل یافته‌های تحقیق بر اساس مدل سازی معادلات ساختاری، حاکی از آن است که بین مدیریت تأثیر و بروز رفتارهای شهروندی سازمانی در بین مدیران و کارکنان کتابخانۀ دانشگاه تهران، رابطۀ مثبت و معنادار و از طرف دیگر، بین مدیریت تأثیر و بروز رفتارهای ضد شهروندی رابطۀ معکوس و معنا داری وجود دارد. 1 Objective: Impression management has received a significant amount of attention among behavioral scientists. In fact, employees try to form their own image in the other people’s minds. This paper explains engagement of voluntary and altruistic behaviors and disengagement of anti-citizenship behaviors in the form of consequences of applying impression management tactics. Methodology: The present study is an applied research in terms of aim, and is a descriptive-survey research in terms of data collection. It is also a correlational research in terms of the relationship between research variables and is distinctly based on structural equation modeling. The population of the study consists of managers and staff of libraries of University of Tehran. Findings: Research findings based on structural equation modeling portend that there is a positive meaningful relationship between impression management and organizational citizenship behaviors among managers and staff of libraries of University of Tehran. On the other hand, there is a negative meaningful relationship between impression management and anti-citizenship behavior. 97 112 سید مهدی شریفی Seyyed Mahdi Sharifi استاد‌یار گروه مدیریت بازرگانی دانشگاه تهران Iran sharifi.mahdi@yahoo.com عباس نرگسیان Abbas Nargesian استاد‌یار گروه مدیریت دولتی دانشگاه تهران Iran anargesian@ut.ac.ir anti-citizenship behavior Impression management Organizational Citizenship Behavior