انتشارات دانشگاه تهران تحقیقات کتابداری و اطلاع‌رسانی دانشگاهی 2783-4638 59 3 2025 09 23 Intuitive Knowledge Management: A Framework for Adding the Third Dimension of Knowledge مدیریت دانش شهودی: چارچوبی برای افزودن بُعد سوم دانش 1 24 105608 10.22059/jlib.2026.406098.1803 FA روح الله تولایی گروه مدیریت دانش، دانشکده مدیریت و برنامه‌ریزی راهبردی، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران. 0000-0002-3551-3469 علی رضائیان گروه مدیریت دولتی، دانشکده مدیریت و حسابداری، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران. محمد حسین شادمان فر گروه مدیریت دانش، دانشکده مدیریت و برنامه‌ریزی راهبردی، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران. Journal Article 2025 07 29 <strong>Objective</strong>: Although classical knowledge management models have explained the interaction between explicit and tacit knowledge, a deeper layer of knowledge has received less attention. Accordingly, in the present study, an attempt has been made to introduce a third dimension of knowledge, called "intuitive" knowledge, alongside the dimensions of explicit and tacit knowledge.<br /><strong>Method</strong>: The research was designed based on a qualitative approach and an interpretive paradigm. Data were collected through in-depth interviews with experts and the analysis process included three stages of open, axial, and selective coding, which ultimately led to the extraction of a paradigmatic model of intuitive knowledge management.<br /><strong>Results</strong>: The findings showed that intuition is not only an individual and unconscious experience, but can also be managed as organizational knowledge capital. Conditions such as environmental pressures and uncertainty provide the basis for the activation of intuition, and factors such as trust-based culture, flexible structures, and a supportive organizational environment provide the possibility of its actualization. Also, mechanisms such as narrative, collective reflection, and socialization of experiences transform individual intuitive knowledge into collective knowledge. From a cultural and philosophical perspective, intuitive knowledge also arises from inner inspiration and a heartfelt understanding of the truths and realities of the universe.<br /><strong>Conclusions</strong>: Organizational knowledge consists of three dimensions of explicit, tacit, and intuitive knowledge, and for each issue and problem, one or more knowledge cells from the existing organizational knowledge set are used. Therefore, a one-dimensional or even two-dimensional view of organizational knowledge will not be sufficient to solve the organization's real problems, and attention to all three dimensions of organizational knowledge is necessary. <strong>هدف</strong>: هرچند که مدل‌های کلاسیک مدیریت دانش تعامل میان دانش صریح و ضمنی تبیین شده است؛ اما لایه‌ای عمیق‌تر از دانش، کمتر مورد توجه قرار گرفته است. بر این اساس در پژوهش حاضر تلاش شده است تا در کنار ابعاد دانش صریح و ضمنی بُعد سوم دانش با عنوان دانش «شهودی» معرفی شود.<br /><strong>روش‌پژوهش</strong>: پژوهش بر پایه رویکرد کیفی و پارادایم تفسیری طراحی شد. داده‌ها از طریق مصاحبه‌های عمیق با خبرگان جمع‌آوری و فرایند تحلیل شامل سه مرحله کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام شد و در پایان به استخراج الگوی پرادایمی مدیریت دانش شهودی انجامید.<br /><strong>یافته‌ها</strong>: یافته‌ها نشان داد که شهود نه تنها یک تجربه فردی و ناخودآگاه است، بلکه می‌تواند به عنوان سرمایه دانشی سازمانی مدیریت گردد. شرایطی مانند فشارهای محیطی و عدم قطعیت زمینه فعال شدن شهود را فراهم می‌کنند و عواملی چون فرهنگ اعتمادمحور، ساختارهای منعطف و فضای حمایتی سازمانی امکان بالفعل‌سازی آن را مهیا می‌سازند. همچنین مکانیسم‌هایی نظیر روایت‌گری، بازاندیشی جمعی و اجتماعی‌سازی تجربه‌ها، موجب تبدیل دانش شهود فردی به دانش جمعی می‌شوند. از دیدگاه فرهنگی و فلسفی نیز دانش شهودی از الهام درونی و درک قلبی حقایق و واقعیات جهان هستی ناشی می‌شود.<br /><strong>نتیجه‌گیری</strong>: دانش سازمانی از سه بُعد دانش آشکار، ضمنی و شهودی تشکیل می‌شود و متناسب با هر موضوع و مسئله، یک یا چند سلول دانشی از مجموعه دانش‌های موجود سازمانی به کار برده می‌شود. بنابراین، نگاه تک بعدی و یا حتی دو بعدی به دانش سازمانی برای حل مسائل واقعی سازمان کافی نخواهد بود و توجه به هر سه بعد دانش سازمانی ضروری است. https://jlib.ut.ac.ir/article_105608_0d8204fb9ede011503cdc563996963c2.pdf