انتشارات دانشگاه تهران تحقیقات کتابداری و اطلاع‌رسانی دانشگاهی 2783-4638 0 31-30 1999 03 21 - ادای دین به مصطفی بن عبدالله معروف به حاج خلیفه یا کاتب چلبی کتابشناس بزرگ ترک 12611 FA دکتر توفیق سبحانی Journal Article 1970 01 01 The great turkish bibliographer known as Hadj khalifah or chalapi scriber is a famous Bibliographer of Hejeri Elerenth century (Christian seventeenth century). Most of his works are on history and geography. But his reputation among bibliographers is because of compiling the book Kashf al zonoon an Asamial kotob al fonoon About fifteen thousand books and treatise are introduced in this work and Hadj Khalifah has also mentioned the name of ten thousand writers and commentators. He has written his book in Arabic, First because most of the books and their writer's name were in Arabic, and second because the Arabic Language was known as the scientific Language of the era. one of his other works is solm al vosul which is yet as manuscript. Both of these two bibliographies are compiled in alfabetic order and the beginning sentence of each book is mentioned. Therefore he is regarded as an imitiator. مصطفی بن عبدالله معروف به کاتب چلبی وحاج خلیفه از کتابشناسان بزرگ قرن یازدهم هجری /هفدهم میلادی است.بیشتر آثار اوبه تاریخ وجغرافیا اختصاص دارد،اما شهرت عمده ی او درمیان کتابشناسان به سبب تالیف کشف الظنون عن اسامی الکتب والفنون است. حاج خلیفه دراین اثرخود قریب 15هزارکتاب ورساله رامعرفی کرده وحدود 10 هزار نام مولف وشارح رادر کتابش آورده است .کاتب چلبی،کتاب خودرابه دو دلیل به زبان عربی تالیف کرده است .نخست آنکه اکثر اسامی کتب ومولفان آنها به عربی است ودوم آنکه زبان عربی در روزگار وی ،زبان علمی تلقی می شد .کتاب حاج خلیفه درمورد کتاب های ایرانی وفارسی هم یکی از مآخذ عمده است .سُلّم الوصول هم ازآثار عمده ی اوست که هنوز به صورت خطی باقی مانده است .هردو کتاب مربوط به کتابشناسی را حاج خلیفه به ترتیب الفبایی فراهم کرده است .جمله ی آغاز هر کتاب ورساله را اورده ودراین باب او مبتکر بوده است . https://jlib.ut.ac.ir/article_12611_b733d7d711c183cd51f5dad7e3a779a7.pdf

انتشارات دانشگاه تهران تحقیقات کتابداری و اطلاع‌رسانی دانشگاهی 2783-4638 0 31-30 1999 03 21 - میزان سازگاری عنوان های کتاب های فارسی در حوزه ی علوم اسلامی با موضوعات آنها 12612 FA دکتر اشرف السادات بزرگی Journal Article 1970 01 01 0One of the most important tasks of librarians is information organizing and storing, in which they usually use of cataloging and classification methods. As these procedures are often time ¬consuming and expensive, due to their need to specialist cataloger, librarians always have searched for easier and faster ways to minimize the effort needed in subject analysis. One of the substitute methods is catchword - indexing. In this method each significant word in a title becomes an entry, as subject descriptors. Therefore the present research tries to answer the following question: Is there any significant correlation between assigned subject headings and derived terms from titles of Islamic literature? Results indicate that an average of 40% in the keywords of the records title completely matches to subject headings and by use of some other information sources it will raise to 74%. The highest degree of matching was found in books of Islamic history and geography while literatures on Muslim social life and customs had the lowest degree of matching. Title / Subject analysis / Cataloging / Catchword - indexing / Persian books / Islamic books یکی از آرمان های کتابداران ،همواره سرعت ودقت در سازماندهی اطلاعات بوده که برای دستیابی به این هدف به جستجوی راه های جدید پرداخته اند.یکی از روش های سودمند که صرفه اقتصادی را نیزمدنظر دارداستفاده از کلیدواژه های عنوان به جای توصیف گرهای موضوعی است .درتحقیق حاضر،کتاب های اسلامی منتشره درایران بااین نگرش مورد توجه قرار گرفته اند که آیا با دانستن عنوان این گونه کتابها می توان به موضوع آنها پی برد؟و آیا میان واژه های مندرج درعنوان کتاب های اسلامی باموضوع آنها سازگاری برقرار است؟براساس این تحقیق مشخص شد به طور میانگین 40 درصد عنوان ها ازسازگاری کامل با موضوعبرخوردارند که این میزان با کاربرد صحیح ابزار کتابداری ومنابع اطلاعاتی به 74 درصد بالغ گشته است .مطابق این یافته ها، سازگارترین عنوان ها درمتون تاریخ وجغرافیای اسلام،وناسازگارترین آنها درمتون آداب ورسوم اسلامیقرار داشته اند.ضمن تحقیق همچنین معلوم شد که وجود بخش های توضیحی عنوان نظیر عنوان فرعی ،عنوان روی جلد وبرابرتاثیر بسزایی در میزان سازگاری عنوان وموضوع دارد ونیز ارتباط عنوان وموضوع از طریق تدابیر متداول درتعیین موضوع مانند: ارجاعات ‹‹نگاه کنید به››.‹‹نیز نگاه کنید به››وارجاع های کلی تسهیل گشته وبه طور نسبی مجاری فو ق به میزان 34درصددرسازگاری نقش داشته اند. https://jlib.ut.ac.ir/article_12612_e6cec8794784fde5bc008c135525a702.pdf

انتشارات دانشگاه تهران تحقیقات کتابداری و اطلاع‌رسانی دانشگاهی 2783-4638 0 31-30 1999 03 21 - وضعیت انتخاب وسفارش نشریات ادواری لاتین در کتابخانه های مرکزی دانشگاه های کشور 12613 FA دکتر فرشته سپهر Journal Article 1970 01 01 This research is a study for developing acquisition of latin periodicals in academic libraries of Iran. Using the survey method questionaires were distributed among 4 academic central libraries of which 77.7% have been returned. In this study the differen of the academic central libraries such as mangement, budget, staff, policy, geographical disparation etc, have been analysed and the possibilities for a better "access" of periodicals have been studied. در پژوهش حاضر،وضعیت موجود نشریات ادواری لاتین در کتابخانه های مرکزی دانشگاه های کشور باروش پیمایشی بررسی شده است .اطلاعات این پژوهش،نتیجه استخراج وتجزیه وتحلیل 78% پرسشنامه هایی است که سرپرستان 45کتابخانه مرکزی دانشگاه های کشورپاسخ داده اند دراین پژوهش جنبه های مختلف از جملهمیزان تحصیلات مدیرانکتابخانه ها ،خط مشی،بودجه ،نحوه خرید،چگونگی نگه داری امکانات خودکار سازی ،ارتباط با شبکه وغیره مورد بررسی قرار گرفته ،تاکتابخانه ها ضمن جلوگیری ازخریدهای پراکنده ی مجلات وصرفه جوییدربودجه ارزی ،به ارائه خدمات بهتروبهره مندی از عناوین تازه ی نشریات ادواری قادر گردند . https://jlib.ut.ac.ir/article_12613_653c926ac85f267d4b6b979398a4ea69.pdf

انتشارات دانشگاه تهران تحقیقات کتابداری و اطلاع‌رسانی دانشگاهی 2783-4638 0 31-30 1999 03 21 - بررسی نیازها وعلایق مطالعاتی نوسوادان درایران‹نیمه دوم 1375› 12614 FA دکتر زهره میر حسینی Journal Article 1970 01 01 The purpose of this study was the cognition of reading needs and interests of new literates in order to produce easy to read materials by Literacy Movement Organization (LMO) and the relevant adult education organizations, private publishers and of course to help the librarians to select proper materials for target groups namely semi literates and new literates of the society . A sample of 3565 new literate adults participating in LMO classes were investigated by means of structured questionnaires which were filled by interviewes in 26 provinces. To collect more information, a sample of 863 tutors of LMO and a sample of 309 educational guides of LMO were send the questionnaires too. The results showed that majority of the three mentioned respondents have primarily chosen social awareness. The new literates at first priority were interested in reading about subjects which imporves their social life. However, they were intersted to know more about hygiene specially the ways of preventing different diseases and then preferred to read about religion. به منظور تدوین خواندنی های ساده ومناسب برای گروه های نوسواد وکم سواد جامعه ،شناخت نیازها وعلایق مطالعاتی آنها ضروری است .تحقیق حاضر با این هدف وبا استفاده از روش پیمایشی درسطح ملی باهمکاری نهضت سوادآموزی به این مهم می پردازد.باتوجه به نتایج آن،کتابخانه های عمومی کشور میتوانند به مجموعه سازی مواد موردنیاز این گروه ها وناشرین ونویسندگان به نشر ونگارش عناوین مورد علاقه ایشان توجه بیشتری کنند تا ترویج فرهنگ مطالعه درمیان این قشروسیع به سهولت تحقق یابد .در نیاز سنجی حاضر،نظرات سه گروه نوسواد،آموزشیاروراهنمای تعلیماتی با استفاده از پرسشنامه سوال شد.روی هم تعداد4737 پرسشنامه در کلیه استان های کشور توزیع مصاحبه وگردآوری گردید.و نتایج به دست آمده نشان میدهد که در هرسه گروه نمونه ،بیشترین انتخاب برای اولویت اول درموضوع اگاهی های اجتماعی بوده است که 33درصدنوسوادان،38 درصدآموزشیاران و7/42 درصد راهنمایان تعلیماتی راشامل می گردد . https://jlib.ut.ac.ir/article_12614_66ef70fa8fafd30c0cf7a35b9a5866f1.pdf

انتشارات دانشگاه تهران تحقیقات کتابداری و اطلاع‌رسانی دانشگاهی 2783-4638 0 31-30 1999 03 21 - کتابخانه ها و مراکز اطلاع رسانی هند 12615 FA علی جلالی دیزجی Journal Article 1970 01 01 In this article, the history of libraries and information system in India and also the Information structure in libraries such as national libraries, public libraries, school libraries and special libraries are disscused, and offeres valuable information to the user. درپژوهش حاضر،ضمن ارائه تصویری کلی از کشور هند،تاریخچه کتابخانه هاو نظام اطلاع رسانی این کشور وهمچنین زیرساخت اطلاعاتی در کتابخانه هایی مانند کتابخانه های ملی ،کتابخانه های عمومی،کتابخانه های آموزشی وکتابخانه های اختصاصی مورد بحث قرار می گیرد و مطالبی سودمند به نظرخوانندگان گرامی می رسد. https://jlib.ut.ac.ir/article_12615_6cd9b132656a0a79af7058d2c104cd17.pdf

انتشارات دانشگاه تهران تحقیقات کتابداری و اطلاع‌رسانی دانشگاهی 2783-4638 0 31-30 1999 03 21 - معرفی ترجمه ای کهن از قرآن کریم اثر:نظام الدین نیشابوری‹قرن هشتم هجری قمری› 12616 FA دکتر محمد دزفولی Journal Article 1970 01 01 Nezam al Din Nishabouri is one of the scientists of Hedjeri eighth century who has written many books in Arabic and Koranic sciences. one of his works is a translation of Koran in Farsi. The aim of this article is to prove that the translation is done by N ezam himself and also to mention the specificity of the translation. نظام نیشابوری از دانشمندان قرن هشتم هجری است که کتابهای متعددی در زمینه های علوم عربی و قرآنی از خود بر جای نهاده که از جمله ی آنها ترجمه است از قرآن کریم به زبان فارسی،که دراین مقاله سعی شده است تاضمن اثبات نگارش چنین ترجمه ای از سوی نظام ،به معرفی ویژگیهای این ترجمه نیز پرداخته شود. https://jlib.ut.ac.ir/article_12616_67eacf45e33998fab033631281e097d1.pdf

انتشارات دانشگاه تهران تحقیقات کتابداری و اطلاع‌رسانی دانشگاهی 2783-4638 0 31-30 1999 03 21 - کلام وتصوف اسلامی از صدر اسلام تا حدود 430 هجری معتزله 12617 FA دکتر آذر آهنچی Journal Article 1970 01 01 This article is the translation of chapter five of the part (Theology) from the first volume of "the history of Arabic writings" by Foad sezkin in German. Regarded sources to 430 H are reviewed. The part entitled theology has two chapters. The first chapter contains the biographies and works at 22 of the Foghihs and norrators. This chapter has been published in previous issue of this periodical. The second chapter contains the biographies and works of 24 of the great persons of Motazelah, that is published in this issue. The text is arranged chronologicaly by subject. In each chapter, after the introduction, the writer's biography is arranged with emphasis on this scientific life, his opinions and his ideas. Then, in a seprate division, the old refernces and what is written about the writer and his works are introduced. The last division tells us about the present manuscripts of each work, its summaries, translations, criticisms and interpretations. متن حاضر ،ترجمه ی مبحث مولفان معتزله از بخش کلام ‹فصل5›ازمجلد اول کتاب ‹‹تاریخ نگارش های عربی››،اثر فؤاد سزگین به زبان آلمانی استGeschichte des arabischen schrifhoms منابع موردنظر تا سال 430 ه.بررسی شده است .بخش کلام دردو مبحث تدوین شده:قسمت اول مشتمل بر شرح حال آثار 22تن از فقها ومحدثین است که در شماره پیشین این نشریه انتشار یافت .قسمت دوم، شامل شرح حال وآثار 24 نفر ازبزرگان معتزله است که دراین شماره ازنظر خوانندگان گرامی می گذردتدوین مطالب به صورت موضوعی همراه باترتیب سال شماری است.درهر مبحث بعد ازمقدمه ،که درسطور بالا ذکر شد ،شرح حال مولفان با تاکید بر زندگی علمی وآراء واندیشه هایشان آمده است .سپس درقسمتی جداگانه،مراجع قدیمی وتالیفات محققان درباره ی نویسنده وآثارش معرفی می شود .درآخرین قسمت آثار نویسنده ،نسخه های موجود آن ،تلخیص یا ترجمه های هراثرو آثار چاپ شده با توضیح وبررسی معرفی شده اند.. https://jlib.ut.ac.ir/article_12617_d00c083e05e123454665b80919e863ee.pdf